Nieuwe foto's van China - de primeur hier ditmaal, want Facebook is een drama met de langzame internetsnelheden in China: https://plus.google.com/photos/108015514597995153324/albums/5772037881793030545?authkey=CI2C6Ljyhfvp0wE

Hoogste tijd voor een nieuw verhaal uit het verre oosten. Op het moment van schrijven ben ik net opnieuw in Xi'an aangekomen na een 6,5 uur durende treintocht in een overvolle coupé vanuit Zhengzhou, een verre van toeristische stad 500 km ten oosten van Xi'an. Daar heb ik gisteren met min of meer toeval kunnen afspreken met een dispuutsgenoot van me die met zijn ouders is meegekomen om het project te zien dat zij sponsoren (in het teken van door de maatschappij verstoten weeskinderen, waarvan het leeuwendeel tevens moet leven met soms ernstige lichamelijke/psychische aandoeningen). Helaas (maar ook begrijpelijk, want het is moeilijk te voorspellen hoe de sociaal moeilijke kinderen reageren op nieuwe onbekende gezichten) kon ik geen kijk nemen op het projectterrein zelf, maar het was een geslaagd weerzien met Martijn in deze verder vrij saaie stad. Het tempo waarop ik reis is in dit laatste land afgenomen ten opzichte van ervoor. Dit heeft meerdere oorzaken. Enerzijds is er de belangrijke noodzaak van de financiële situatie: China is overduidelijk een stuk duurder dan waar ik op gehoopt had, zeker bij toeristische attracties lijkt hier geen aandacht voor de kleine portemonnee van de gemiddelde Chinees (laat staan backpacker). En ook door de flinke afstanden zijn treinkaartjes niet zo heel goedkoop en vormen deze een aardige aanslag op mijn dagbudget. Anderzijds is het soms ook wel fijn om niet steeds weer opnieuw de rugzak op de rug te hoeven binden en van hot naar her te racen om een checklist af te gaan van dingen die je gezien moet hebben. Het rustige tempo geeft de volle mogelijkheid om alle eigenaardigheden van het Chinese volk in me op te nemen, het werkelijke (hedendaags) cultuursnuiven. Enkele dingen vallen gelijk op: Chinezen kunnen, ondanks de prima wegen in en tussen steden, niet rijden - het aantal ongelukken dat ik heb gezien valt mee, maar er wordt niet op of om gekeken bij inhaalmanoeuvres, automobilisten drukken zich overal tussen en oversteekplaatsen hebben geen zichtbare rol van betekenis, om maar een paar dingen te noemen (tevens heb ik in de ruim vier weken dat ik hier rondloop nog geen lesauto gezien, wat weinig verbetering in de nabije toekomst voorspelt); ook hebben Chinezen in de vele jaren van praktische afscheiding van de rest van de wereld vreemde gebruiken opgebouwd, uiteenlopend van eindeloos foto's maken (het zijn echt de nieuwe Japanners aan het worden), hun smak- en slurpkunsten tentoonspreiden tijdens het nuttigen van de maaltijd (vooral maaltijdsoepen doen het daarbij uitstekend) tot roggelen en spugen op elk denkbare plek. Als blanke toerist wordt je tevens nog steeds voortdurend aangestaard alsof je van een buitenaardse planeet komt (vooral kinderen zijn hier steengoed in, maar in de iets minder grote steden doet een groot aantal volwassenen graag mee aan deze staring game; en ik heb het geprobeerd, je wint niet of nauwelijks van ze) en is het niet ongebruikelijk om gevraagd te worden met random mensen op de foto te gaan (stel je voor dat wij thuis hetzelfde zouden doen...; de eerste vraag die opkomt is een zeer logische (die ik me nog altijd afvraag): wat ga je er mee doen?!). Er gaat sowieso nog een hoop mis in dit land, waarbij voor mij nogmaals duidelijk wordt dat er naast de pure groei van de Chinese economie nog moet worden gekeken naar betere en duurzamere productiekwaliteit (zie bijvoorbeeld: http://www.trouw.nl/tr/nl/4496/Buitenland/article/detail/3297144/2012/08/06/China-rolt-medische-maffia-op.dhtml), een stevigere aanpak van de inkomensongelijkheid goed zou zijn voor de moraal (sommige 'rich kids' komen in een eigen Ferrari naar school en dat in een land dat gestoeld zou zijn op socialisme/communisme) en dat de grootte van deze economie voornamelijk is gebaseerd op het immense aantal inwoners (er is ook duidelijk veel onzichtbare werkloosheid, door het grote aantal nutteloze baantjes dat je hier tegenkomt), om nog maar te zwijgen over de censuur van de overheid die de massa dom houdt. Naast dit alles heb ik wel fijn van de gelegenheid gebruik gemaakt om mijn e-reader vaak aan te spreken en menig boek te lezen dat op mijn leesplank thuis lag te verstoffen en kon ik in alle rust nadenken over allerlei uiteenlopende zaken van het leven. Ook kan ik weinig slechts zeggen over het eten dat hier wordt geserveerd, royale porties en heerlijke smaken!

Ik schreef mijn vorige update in Hangzhou, 200 kilometer ten westen van Shanghai. Omdat mijn oorspronkelijke plan was om daar hard aan de studie te gaan bleef ik daar relatief lang hangen voor wat er in de stad te beleven viel. De grootste publiektrekker in deze miljoenenstad is het grote West Lake, dat de stad zijn goede imago geeft ten opzichte van de echte industriesteden. De persoon waar ik daar het vaakst mee optrok was Jordi, een ex-politieagent uit Barcelona die zijn leven op de schop had genomen en zijn leven in Spanje had achtergelaten om in Hangzhou Chinees te gaan leren, en tevens Spaans te doceren aan de lokale universiteit (hij kreeg zijn parttime-aanstelling aangeboden toen ik daar was). Mijn niveau Chinees was en is nog steeds van een bedroevend laag niveau, dus wanneer er geen plaatjes op het menu staan en de serveerster spreekt geen Engels is bestellen met handen- en voetenwerk nogal een uitdaging. Ook mijn aanwijsboekje heeft nog maar weinig kunnen uithalen, want interpreteren van plaatjes lijkt op een andere manier te werken in de hoofden van de gemiddelde werknemer, heb nog maar weinig glazigere ogen gezien.. Dus is de laatste oplossing verder zoeken naar een ander restaurant óf een handige zin achterin de Lonely Planet-gids te gebruiken: 'heeft u een aanrader?', die te kiezen en dan afwachten wat je krijgt. Enkele avonden zijn we in Hangzhou naar de lokale barren gegaan waar veel expats komen en live muziek wordt gespeeld. Ook kom je soms op je wandelingen gezellige mensen tegen waarmee je je weg kunt vervolgen en heb je onverwacht een hele mooie avond. Zeker hier in China komt het contact je als alleenreiziger niet aanwaaien, want er zijn een stuk minder backpackers met dezelfde gedachten dan in Zuid-Oost Azië: veel stelletjes waarvan je niet het derde wiel wilt spelen, mensen die kort op vakantie zijn en met een strak programma China doorreizen of docenten Engels (van in de 20) die een maar paar daagjes weg konden van hun klas. Allemaal vrij korte contacten dus ook, weinig substantieels aan. Maar dat geeft wel een echte uitdaging aan het reizen door dit aparte land. Na veel hoogtepunten van Hangzhou te hebben gezien - met grote wandelingen tot gevolg, want het is vaak erg lastig om een taxi te vinden, zeker op zondag wanneer het hele volk op de been lijkt - ben ik op dinsdag 17 juli doorgegaan naar mijn volgende bestemming, Tunxi, na op de minuut de bus te hebben gehaald op het busstation in Hangzhou, dat verder weg lag dan geanticipeerd. Het niet veelzeggende stadje Tunxi is een uitvalsbasis voor enkele toeristische hoogtepunten, zoals Huangshan Mountain (of Yellow Mountain) en de oude Huzhou Villages. Wat anders is dan in voorgaande landen is het feit dat de inwoners van dit land ook zelf in groten getale op vakantie gaan of uitstapjes maken, zodat je op veel plekken verzand in massatoerisme, zeker in de zomermaanden. Voor mijn trip naar de Yellow Mountain werd ik geacht vroeg op te staan om met een kleine bus te worden gebracht tot aan de voet van de berg. Daar aangekomen stonden er al flinke rijen en vertrokken er iedere paar minuten bussen die de stoet verder brachten tot aan het begin van de oostelijke en westelijke trappen, welke iets hoger waren gelegen. Ik raakte in contact met een Deens stel en met hen begon ik aan de klim de berg op. Kenmerkend voor dit soort toeristische plekken is dat alles is gefabriceerd: eindeloze traptreden die deels uitgehouwen zijn uit de berg zelf, maar voornamelijk naar boven gesjouwd lijken te zijn door pure mankracht, tot aan de toppen van de verschillende bergen. De klim was voor een ongetraind iemand als ik zweten geblazen, maar met genoeg water kom je er wel. Wanneer je bijna boven bent kom je echt in de drukte terecht, want daar is het eindstation van de kabelbaan waar Chinezen massaal gebruik van maken. Talloze gidsengroepen lopen al kwekkend in de file, met de gids voorop die eindeloos door haar megafoon schreeuwt, een bijzonder schouwspel.. Belangrijk detail is dat het weer op de dag van de tocht naar boven voor 90% bestond uit dichte mist, waardoor we enkel de lasten droegen van het klimmen en er erg schamel voor werden beloond. Gelukkig trok de lucht gedurende korte tijd open zodat ik alsnog kon aanschouwen wat ik ervoor had moeten missen; en dat viel niet tegen, want er volgden prachtige vergezichten. We hadden toevalligerwijs een bed gereserveerd op dezelfde slaapzaal boven op de berg en werden die avond 'fijn' verrast door de aanwezigheid van 16 Chinese mannen die heerlijk zichzelf bleven: er werd in de slaapzaal gerookt, mensen spuugden op de grond, er werd uitgebreid gesmakt en 's nachts werd aan de sport gedaan wie het hardst kon snurken. Zoals je je kunt voorstellen heb ik heerlijk geslapen die nacht en omdat we graag de zonsopgang zouden zien zijn stonden we om 4 uur alweer naast ons bed. Helaas, wederom dichte mist en dus geen zonsopgang samen met de honderden anderen die vroeg uit de veren waren gegaan. Maar het was niet alleen slecht nieuws, na zo'n 20 minuten te hebben gelopen kwamen we bij een ander uitkijkpunt uit waar de mist net was weggetrokken en het schouwspel overklaste veruit alle voorgaande uitzichten, dus was de tocht alsnog als een redelijk succes te beschouwen. De volgende dag ben ik wederom de echte toerist gaan uithangen door met een georganiseerde trip naar een tweetal Huzhou villages te gaan, Hongcun en Xidi. Dit zijn authentieke dorpjes van enkele duizenden jaren oud waar de geschiedenis vanaf spat. De tocht naar het eerste dorpje toe was zo'n anderhalf uur rijden en ik kan in mijn herinnering geen moment bedenken dat de Chinese gids níet aan het woord was met zijn monotone stem. Hij heeft daarin (enkel in het Chinees) 5000 jaar geschiedenis voorbij laten komen, waarbij het leek alsof er geen grap vanaf kon; er werd in ieder geval niet gelachen en er werd door de groep geen vraag gesteld.. De beide dorpjes waren erg mooi, helaas voor mij (en nog twee aardige Amerikanen) met weinig context, want alles werd in het Chinees uitgelegd. We zijn dan ook maar onze eigen weg gegaan, afwijkend van het te toeristische pad, en hoorde van een Taiwanese die wel Engels sprak hoe laat we weer verder zouden gaan. Al met al toch een prima dag, met een gezellige avond in de kroeg erachteraan.

Op zaterdag weer door, richting het noorden, naar de stad Nanjing. Ik had al vanaf de middag terug van de Yellow Mountain geluk met het weer, want de zon was stevig doorgebroken in de anders grauwe luchten die hier boven de gemiddelde stad hangen, en dat zette de dagen erna door. Nanjing is niet een hele spannende stad, maar heeft wel zijn leuke/interessante plekken. Het museum dat in het teken staat van een Japanse aanval op de stad in 1937 is één van die hoogtepunten; een zeer modern aandoend gebouw waar dagelijks duizenden mensen worden bijgespijkerd over een belangrijk onderdeel van vaderlandse geschiedenis, al weet je natuurlijk nooit precies hoeveel van de details op waarheid en hoeveel op propaganda is gebaseerd. Na de verdere dag te hebben rondgewandeld door de stad, raakte ik 's avonds in het hostel in gesprek met een Duitse en twee Engelsen waarmee ik de volgende dag had afgesproken om wat attracties te bezoeken en 's avonds naar een karaokebar te gaan. Dat laatste werd geen karaokebar, maar we kwamen allereerst in een gezellige spotgoedkope kroeg terecht waar met wat Chinezen kwamen te praten die in Frankrijk studeren, die konden wat meer context geven over de cultuur van hedendaags China. Vervolgens samen met een groep leraren van de plaatselijke 'Disney-school' (er zijn er een stuk of 40 in China werd me verteld; vind het persoonlijk een wat eng kunstmatig concept) in een uitgestorven club terecht gekomen en omdat we ons door de leegte en de veel te blije leraren van deze commerciële onderwijsketen niet echt op ons gemak voelden zijn we snel doorgegaan naar het echte uitgaansgebied van Nanjing. Zelfs maandagnacht is dat nog flink levendig: vele obscure clubs op een rij proberen je naar binnen te lokken. En omdat Chinezen geobsedeerd lijken te zijn om westerlingen binnen te krijgen heeft het vervolg van de avond ons geen cent meer gekost: het drinken werd ons gratis aangeboden en ons hoorde je verder niet klagen. Met de nachttrein heb ik op dinsdag mijn weg vervolgd richting Beijing waar ik op woensdagochtend in alle vroegte arriveerde. Beijing spreekt tot de verbeelding met al haar toeristische trekpleisters. De eerste dag ben ik opgetrokken met de Franse Florence en hebben we lekker rondgewandeld om feeling te krijgen met de stad en om nog bij te komen van de minder fijne nacht op het harde bed in de trein. De volgende ochtend ben ik vroeg opgestaan om de massa's voor te zijn in de Verboden Stad, het indrukwekkende keizerlijk paleis dat eeuwenlang het politieke centrum is geweest van het Chinese rijk. Alhoewel het vrij soepel ging om een kaartje te bemachtigen kon je niet van rustig spreken, maar na verloop van tijd werd het zeker nog drukker. Ik had een Nederlandse audiotour gekozen, maar die was ingesproken met een dodelijk saaie stem en ondertussen werd ik om de zoveel tijd gestoord om weer op de foto te moeten met een of ander groepje gefrustreerde tieners/twintigers of kleine kinderen. De gebouwen waren zeker mooi (jammer genoeg was het voornamelijk exterieur en weinig interieur), maar ik word om de zoveel tijd met mijn neus op de feiten gedrukt dat ik niet gemaakt ben voor al te drukke plekken (wat is China dus een goed door mij uitgekozen land :)). Na 2,5 uur had ik het dan ook wel gezien, waar de Lonely Planet aangeeft dat je er makkelijk een dag kunt vertoeven.. De dag erna ben ik op pad gegaan naar een deel van de Grote Muur bij Mùtiányù. Ik kon na de bustocht een taxi delen met twee Duitse jongens, waarvan er één behoorlijk Chinees sprak, zodat we met gemak op de plek kwamen waar we zijn moesten. Helaas was het weer die dag enigszins regenachtig, dus leverde het niet de gehoopte plaatjes op, maar het was toch mooi om het met eigen ogen gezien te hebben. Het weekend heb ik vooral veel in parken zitten lezen (zeker zondag was hier een geschikte zonnige dag voor) en de Lama temple en de Temple of Heaven bekeken. Met de Olympische Spelen in Londen in volle gang, wilde ik het gebied waar het 4 jaar geleden allemaal om draaide toch even met eigen ogen zien. Daarvoor had ik mijn laatste ochtend in Beijing uitgekozen. De metroverbindingen bleken minder fraai dan gehoopt en dit stapelde zich zodanig op dat ik mijn trein op de minuut miste na bezweet te zijn aan komen rennen in de betreffende stationshal. Gelukkig was mijn ticket kosteloos om te boeken naar de volgende dag en had ik weer een extra nacht te spenderen in Beijing. Ondanks de vele regenbuien had ik een prima dag met wat leuke mensen die ik ontmoette in het hostel. De treinreis die erop volgde was minder geslaagd, want omdat vooral bedden erg snel uitverkopen, was er voor mij enkel een harde stoel beschikbaar waarop ik mij in de 12 uur durende tocht naar Xi'an wat slaap moest proberen te geven. Ik ben geen moeilijke slaper, maar dit was toch wel een hele flinke opgave. In Xi'an heb ik de eerste dag dan ook niet veel gedaan. Donderdag was mijn plan het Terracottaleger te bezoeken, maar omdat ik ook mijn visumverlenging moest regelen, wat nogal wat tijd kan kosten in dit bureaucratische land, ging dat niet door. Toen maar rondgestruind door de stad en mijn ogen uitgekeken naar alle eigenaardigheden van de bevolking. Vrijdag dan toch naar het befaamde Terracottaleger, dat sinds de vondst in 1974 is uitgegroeid tot één van de meest beroemde plekken in China. Dat merk je ook aan de toegangsprijs (20 euro), maar mensen betalen dat maar al te graag. En inderdaad is het een imposant gezicht wanneer je de gigantische hal 1 inloopt en aan je voeten al die verschillende beelden ziet opgesteld (elk gezicht is anders, en de beelden en bijbehorende wapens zijn gemaakt met technieken die in Europa pas eeuwen later werden toegepast). Had ik zeker niet willen missen! 's Avonds met de trein - mijn paspoort achterlatend bij de visumdienst - door naar Luoyang, bekend om de Longmen Caves, wat een gebied is waar eeuwen geleden vele Boeddhistische beelden uit rotsen zijn gehouwen. Een deel hiervan is in de tussentijd kapot gemaakt of weggehaald en getransporteerd naar musea over de hele wereld, maar wat over is gebleven is erg indrukwekkend. De dag erna (afgelopen zondag) doorgegaan naar Zhengzhou, met onderweg een stop bij de Shoalin Temple. Deze tempel bevindt zich in een prachtig natuurgebied, waar meerdere kabelbanen zijn aangelegd om de bergen eromheen te trotseren. Door tijdgebrek heb ik inderdaad zo'n tochtje gemaakt en als je niet oplet en teveel naar de bakjes kijkt die in tegengestelde richting gaan, komt je elke 10 seconden een 'Hello!' tegemoet van enthousiaste Chinese toeristen. Ook na 4,5 week in dit land kan ik er maar moeilijk aan wennen..

Nu ben ik dus weer in Xi'an, waar ik morgen mijn paspoort op kan halen om vervolgens 's avonds wederom op een stoel te mogen plaatsnemen, voor ruim 15 uur ditmaal, richting de panda's in Chengdu.. Nog maar anderhalve week op reis, dus ik ga nog even genieten van de laatste avonturen in dit krankzinnige land!